Hơn nửa thế kỷ qua, các nữ tu dòng Thừa Sai Bác Ái Chúa Kitô lặng lẽ đi theo con đường của Mẹ Têrêsa Calcutta – tìm đến những người yếu thế để chăm sóc và phục vụ họ trong khả năng của mình.
Từ những bước đầu rất nhỏ
Vào những năm 70 của thế kỷ trước, theo lời mời gọi của Đức cố Tổng Giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình, một nhóm nữ tu được hình thành trong điều kiện còn nhiều thiếu thốn. Lấy linh đạo của dòng Thừa Sai Bác Ái do Mẹ Têrêsa Calcutta sáng lập làm kim chỉ nam cho sứ vụ, các chị tìm đến các bệnh viện, phát thuốc miễn phí cho bệnh nhân nghèo, nấu cháo cho người bệnh và thân nhân phải nằm ngoài sân bệnh viện. Bên cạnh việc tham gia khám, châm cứu chữa bệnh, những nữ tu này còn đem Mình Thánh Chúa đến với những bệnh nhân Công giáo không thể đến nhà thờ.
Mẹ Têrêsa từng chọn ở giữa những người nghèo nhất, những người bị xã hội lãng quên, để họ không phải chết trong hiu quạnh. Các nữ tu Thừa Sai Bác Ái Chúa Kitô cũng cố gắng sống tinh thần ấy trong những hoàn cảnh cụ thể tại Việt Nam. Nếu trước kia các chị chủ yếu đi đến với người nghèo, thì nhiều cộng đoàn hôm nay trở thành nơi người nghèo có thể tìm đến và nương tựa.
Tại ba giáo phận Phú Cường, Xuân Lộc và Bà Rịa, sáu nhà nuôi người già, người đau bệnh đang đón nhận những cụ bà không còn nơi nào để trở về. Ở đó, các cụ được săn sóc, trò chuyện, sinh hoạt chung, tham dự thánh lễ và cùng nhau đón những ngày lễ, Tết, Trung Thu hay Giáng Sinh. Điều quý giá hơn cả là các cụ không phải sống những ngày cuối đời trong cô độc. Đó là nét riêng trong cách phục vụ của các nữ Thừa sai Bác ái – chăm sóc một con người bằng đôi tay và sự hiện diện của trái tim. Như Mẹ Têrêsa đã từng nói: “Một người có thể sống qua ngày nhờ bữa ăn, còn tình yêu giúp họ cảm thấy mình vẫn được đón nhận”.
Các nữ tu cũng tìm đến những phụ nữ mang thai không có nơi nương tựa. Hội dòng hiện có ba mái ấm: Tình Mẹ (TGP TPHCM), Tình Mẹ 2 (GP Phú Cường), Thiên Ân (GP Hưng Hóa), tiếp nhận những phụ nữ mang thai ngoài ý muốn, bị gia đình hoặc người thân từ chối. Trong thời gian ở đây, các cô gái được chăm sóc sức khỏe, nâng đỡ tinh thần, trang bị kiến thức làm mẹ và kỹ năng nuôi con. Sau khi sinh, tùy hoàn cảnh, các nữ tu tìm cách giúp họ kết nối lại với gia đình, học nghề hoặc tìm việc để có thể tự lập. Câu hỏi đặt ra là làm thế nào để giúp một người mẹ trẻ có thể trở về nhà, có nghề nghiệp, có khả năng nuôi con và bước tiếp bằng đôi chân của mình? Đó là câu chuyện mục vụ lâu dài của các nữ tu Thừa sai Bác ái.
Trong những mái ấm dành cho cô nhi, các chị lại lo cho các bé chỗ ngủ, những bữa ăn và dạy nhân bản, giúp trẻ tự lập trong cách sinh hoạt, được học văn hóa, có em học đến đại học hoặc được cho đi học nghề. Từ những mái ấm ấy, các nữ tu còn tổ chức những lớp phổ cập ban đêm miễn phí cho trẻ em nghèo quanh khu vực.
Sứ mạng người Thừa sai Bác ái hôm nay
Hội dòng Thừa Sai Bác Ái Chúa Kitô không do Mẹ Têrêsa Calcutta trực tiếp lập ra. Đây là dòng thuộc quyền giáo phận, được chính thức công nhận năm 1996 và sống theo linh đạo của dòng Thừa Sai Bác Ái được Mẹ Têrêsa sáng lập tại Ấn Độ. Điểm nối chung của hai dòng nằm ở đặc sủng “phục vụ những người nghèo nhất trong những người nghèo”.
Khi chăm sóc một cụ già, tắm rửa cho người bệnh, thức đêm bên một bệnh nhân hấp hối, hay kiên nhẫn lắng nghe một người mẹ trẻ đang hoang mang, các nữ tu nhìn thấy nơi người mình phục vụ hình ảnh một Đức Kitô nghèo khó và đau khổ. Từ đó, các chị cũng đến với những người có hoàn cảnh khó khăn, cần được nâng đỡ và quan tâm trong cuộc sống. Vì thế, việc chăm sóc người nhiễm HIV/AIDS, người bệnh nặng, người già bị bỏ rơi hay trẻ em không có gia đình đòi hỏi nơi các nữ tu một tấm lòng thương cảm, sự can đảm và trung thành trong sứ mạng.
Ngày nay, khi các mái ấm trở thành những cơ sở có quy mô lớn hơn, công việc của các nữ tu cũng cần thêm nhiều mối tương quan với xã hội, như việc phối hợp với chính quyền địa phương để hoàn thiện thủ tục cho người không giấy tờ, mua bảo hiểm y tế, lập khai sinh cho trẻ em; tiếp nhận sự cộng tác của các nhóm thiện nguyện, doanh nghiệp và những tổ chức bác ái.
Trang web của dòng và các kênh truyền thông Công giáo được sử dụng để giới thiệu những hoàn cảnh cần giúp đỡ, kết nối những người muốn đóng góp với các mái ấm và lan tỏa những hoạt động bảo vệ sự sống, nâng đỡ người yếu thế. Những phương tiện truyền thông đưa con người đến gần con người hơn, có thể giúp một bệnh nhân có thêm chi phí điều trị, hay sự cộng tác của cộng đồng giúp các mái ấm duy trì những bữa ăn… Nhưng đằng sau mỗi việc ấy vẫn là một con người cụ thể cần được nhìn nhận và yêu thương.
Nhiều thập niên đã trôi qua, các nữ tu Thừa Sai Bác Ái Chúa Kitô vẫn tiếp tục đi tìm những con người bé mọn, dù xã hội hôm nay đã đổi thay nhiều so với ngày các chị mới bắt đầu. Khuôn mặt của người nghèo có thể không còn như trước, nhưng điều các chị chọn – hiện diện, nâng đỡ và giúp một con người cảm nhận rằng mình không bị bỏ rơi – vẫn không đổi. Đó là cách các nữ tu tiếp nối tinh thần mà Mẹ Têrêsa đã để lại là sống trọn vẹn cho những người nghèo nhất.
Anh Thư
