ĐỂ GIÚP CON
CÁI BẠN KIÊN VỮNG VỚI ĐỨC TIN

Kim Cameron-Smith[1]

WHĐ (01.4.2022) – Những tin tức gần đây về tình trạng mất đức
tin và từ bỏ những cam kết tôn giáo nơi nhiều người trẻ khiến các bậc cha mẹ cảm
thấy bất lực, như thể con quái vật của chủ nghĩa thế tục và sự nguội lạnh rồi
đây sẽ nuốt chửng con cái của họ. Trên thực tế, khi nhìn vào thời thơ ấu của những
người trẻ, những người tiếp tục lớn lên và thực hành đức tin sau khi rời mái ấm
gia đình, chúng ta nhận thấy một vài khuôn mẫu mang lại cho các bậc cha mẹ Công
giáo hy vọng và hướng đi.

Sau đây là 3 cách thế mà mỗi bậc cha mẹ Công giáo có thể
giúp con cái thấm nhuần đức tin, nhờ đó, đức tin tiếp tục hình thành căn tính
và sự lựa chọn của chúng khi trưởng thành.

1. Thể hiện lòng yêu
mến của bạn đối với Đức tin

Christian Smith, một nhà xã hội học Công giáo nhận xét về
các bậc cha mẹ, “
Chúng ta nhận được
những gì chúng ta là
“. Nói cách khác, con cái tiếp thu thái độ của
chính chúng ta về Đức tin. Một cách cụ thể, nếu chúng tin rằng các Truyền thống,
Phụng vụ, và Giáo huấn của Giáo hội mang lại định hướng và ý nghĩa cho cuộc đời
của chúng ta, thì nhiều khả năng con cái chúng ta sẽ hướng về Giáo hội để tìm
kiếm sự định hướng và ý nghĩa trong chính cuộc sống của chúng khi trưởng thành.
Nhưng nếu con cái chúng ta thấy rằng Giáo hội chẳng tạo được bất kỳ khác biệt
nào trong cuộc sống của chúng ta, thì Giáo hội cũng chẳng có ý nghĩa bao nhiêu
đối với chúng.

Vậy, con cái chúng ta mục kích điều gì trong đời sống đức
tin của chúng ta? Theo nhãn quan của chúng, việc là người Công giáo có quan trọng
đối với chúng ta không? Ví dụ: Nếu chúng ta có một đời sống cầu nguyện sâu xa,
nhưng con cái chúng ta chẳng bao giờ nhìn thấy chúng ta cầu nguyện, hoặc chẳng
bao giờ nghe về việc cầu nguyện tạo ra sự khác biệt với chúng ta như thế nào
thì chúng sẽ cho rằng việc cầu nguyện không cần thiết lắm đối với chúng ta.

Nếu chúng ta tham dự giờ chầu vào thứ Sáu hàng tuần, nhưng
con cái của chúng ta chẳng bao giờ tham dự cùng chúng ta, hoặc chúng chẳng khi
nào nghe nói về những giờ chầu ấy, thì chúng sẽ cho rằng việc đi chầu không
quan trọng đối với chúng ta, và cũng dường như không thành vấn đề đối với
chúng.

Những bậc cha mẹ thành công trong việc truyền lại đức tin
cho con cái thường có xu hướng nói về đức tin của họ trong những lúc trò chuyện
hàng ngày với con cái. Điều này giúp cho con cái nhận ra rằng việc là người
Công giáo không chỉ hình thành mà còn là chính căn tính của họ. Vì vậy, đừng ngại
nói về lòng yêu mến của bạn dành cho đức tin với con cái. Đây là một việc làm
có sức lan toả! Hãy chia sẻ về những khoảnh khắc khi việc cầu nguyện dẫn đến nhận
thức sâu sắc hoặc chia sẻ về lòng sùng kính, những lời nguyện, và các vị thánh
yêu thích của bạn.

2. Kiến tạo một văn
hóa gia đình Công giáo tốt đẹp

Nhiều cộng đoàn Công giáo địa phương đã từng gắn bó chặt chẽ
và cung cấp nhiều điều mà một gia đình cần – các dịp vui chơi, các hội đoàn,
các lớp giáo lý, các hoạt động bác ái, đạo đức… Trước đây, văn hóa Công giáo
đã kiến tạo bầu khí sinh động cũng như bản sắc chung vững chắc trong nếp sống
gia đình Công giáo, nhưng dần dà, những mối ràng buộc văn hóa này đã bị xói
mòn. Ngày nay, rất nhiều gia đình Công giáo chỉ có một mối liên hệ rất hời hợt
với giáo xứ, và có rất ít cảm thức về tính liên kết của bản sắc Công giáo.

Thật dễ dàng để loại bỏ tầm quan trọng của văn hóa. Chúng ta
có thể tình cờ nghe được ai đó nhận xét rằng người này người kia chỉ “
Công giáo về mặt văn hóa“, ám chỉ rằng
đó không phải là người Công giáo sùng đạo. Tuy nhiên, theo nhà sử học Giáo hội
Robert Louis Wilken, đức tin Kitô giáo không thể duy trì nếu không có sự hỗ trợ
của một nền văn hóa Kitô giáo sinh động và được nuôi dưỡng. Đúng thế, chỉ mình
văn hóa sẽ không đưa con cái chúng ta đến với đức tin trưởng thành, nhưng nếu
đúng như Wilken nói, không có văn hóa, thì niềm tin của con cái chúng ta sẽ khó
tồn tại.

Cha mẹ có thể cung cấp cho con cái một văn hóa gia đình Công
giáo riêng biệt để khôi phục lại một số nguồn cội của di sản Công giáo đã bị
mai một. May mắn thay, văn hóa Công giáo (đặc biệt là phụng vụ, nghệ thuật và
âm nhạc) quá hay, quá đẹp và là một nguồn tự nhiên của việc phúc âm hoá. Hãy lấp
đầy mái ấm của bạn với sự trang trí và âm thanh của đức tin. Hãy hát, nghe nhạc
thánh ca và chia sẻ về nghệ thuật thánh với con cái; hãy mừng các ngày lễ, các
dịp bổn mạng và cùng đọc sách về đức tin với nhau.

3. Kiên định và thân
tình với con cái

Các nhà tâm lý học thường chia cách cha mẹ nuôi dạy con cái
thành 3 loại chính: độc đoán, nuông chiều, và am hiểu.

– Cha mẹ độc đoán thích kiểm soát và khắc nghiệt. Con cái của
họ có thể vâng lời, nhưng thường vì sợ hãi chứ không phải vì chúng đã rèn luyện
được những đức tính hoặc sự tự chủ.

– Cha mẹ nuông chiều con cái, là những người thân tình,
nhưng họ không đặt ra ranh giới rõ ràng hoặc thực thi các quy tắc. Con cái của
họ có xu hướng dễ trở nên lấn quyền và điều khiển.

– Cha mẹ am hiểu dường như có được sự cân bằng giữa các
nguyên tắc và sự thân tình; họ đặt ra và thực thi các quy tắc và có ranh giới
rõ ràng, nhưng tiềm ẩn là sự ân cần và thân thiện. Điều này khiến cho con cái của
họ cảm thấy an toàn và “thoải mái” với họ.

Theo nhà xã hội học Christian Smith và Vern L. Bengston, những
bậc cha mẹ am hiểu không chỉ nuôi dạy những đứa trẻ có được xu hướng tốt hơn về
mặt xã hội và học tập, mà còn giúp chúng có nhiều khả năng tiếp tục thực hành đức
tin khi trưởng thành. Bengston lưu ý rằng “
những mối tương quan với cha
mẹ được cho là gần gũi
, thân tình và
kiên định có liên quan đến sự truyền đạt tôn giáo cao hơn so với những mối
tương quan bị coi là lạnh lùng, xa cách hoặc độc đoán
”. Điều cần lưu ý ở
đây, khi Bengston nói rằng “
những mối
tương quan mà bọn trẻ cảm thấy gần gũi và thân tình”
; thì đó không phải là
những gì chúng ta có ý định mà là những gì con cái chúng ta cảm nghiệm trong mối
tương quan với chúng ta mới là điều quan trọng.

Tất nhiên, có nhiều cách
khác mà cha mẹ có thể nuôi dưỡng đức tin của con cái để đức tin ấy bền chặt,
nhưng trên đây là 3 cách thế tuyệt vời để bắt đầu!

Nt. Anna Ngọc Diệp, OP
Dòng Đa Minh Thánh Tâm
Chuyển ngữ từ: Our Sunday Visitor (28. 3. 2022)



[1] Kim Cameron-Smith là người sáng lập Tổ chức International Catholic Parenting  và là tác giả của cuốn sách Discipleship Parenting: Planting the Seeds
of Faith.